Cultuur cluster - Edegem

Eind 2016 bouwt het gemeentebestuur Edegem een nieuw vrijetijdscentrum (VTC) op de hoek van de Strijdersstraat met de Terelststraat, naast Huis Hellemans. Via de procedure van de Open Oproep ging het gemeentebestuur op zoek naar een ontwerper voor het gebouw en buitenruimte. De opdracht wordt toegewezen aan architectenbureau Marc Koehler Architects, DELVA Landscape Architects en Delobelle architecten.

Het Vrijetijdscentrum vormt een gebouw onlosmakelijk verbonden met de tuin

Door de doordachte inplanting van het nieuwe VTC ontstaat een helder entreeplein

Door de doordachte inplanting van het nieuwe VTC ontstaat een helder entreeplein, een herdenking van de historische tuin en een sociaal scharnierpunt tussen verschillende parken.

Het ontwerp werd gekozen omwille van de verstandige inplanting van het gebouw en de sterke dialoog tussen het nieuwe vrijetijdscentrum en het kunstcentrum Huis Hellemans met zijn beeldentuin. Het nieuwe volume en het glazen paviljoen zijn in perfecte harmonie met de 19e eeuwse tuin van kunstcentrum, met een waardig cultuurcluster als resultaat.

VTC als scharnierpunt binnen het netwerk van parkruimtes in Edegem

VTC als scharnierpunt binnen het netwerk van parkruimtes in Edegem

Het netwerk van tuinen
Het centrum van Edegem bevat een reeks aan bijzondere gebouwen. Gebouwen elk met hun eigen tuin, park of pleinruimte. Ze vormen een groen netwerk van ruimtes die qua gebruik en uitstraling complementair kunnen zijn voor elkaar. We zien dan ook in het resultaat van de gefragmenteerde ontwikkeling van Edegem de potentie om een tuinenrijk de definiëren en deze in verbinding te gaan stellen. Vanaf het stadhuis ontstaat een aaneenschakeling van tuinen met diverse openbare functies. Het netwerk van tuinen voegt een unieke laag toe aan de openbare ruimte van Edegem.

De historisch waardevolle ommuurde tuin bij Huis Hellemans wordt herdacht door het toevoegen van een levendig paviljoen als ontbrekende wand

Bibliotheek

Aan de reeks van door muren, hagen of gebouwen omsloten tuinen wensen we op een cruciale plek een nieuwe tuin toe te voegen. De plek vormt nu nog de gemiste schakel tussen Tuin Hellemans en de andere tuinen. Graag introduceren we de bibliotheek van de 21ste eeuw. Niet een gebouw en een tuin maar een gebouw dat tevens tuin is en een tuin dat tevens gebouw is. Als ontwerpteam hebben we de verantwoordelijkheid om verder te denken dan de traditionele gedachte van bouwen. Het cultuurcluster van Edegem, kan hier een voorbeeldfunctie in gaan nemen. Het stelt de vernieuwende verhouding voor tussen mens en zijn omgeving, tussen mens en groen, tussen mens en energie.

De historisch waardevolle ommuurde tuin bij Huis Hellemans wordt herdacht door het toevoegen van een levendig paviljoen als ontbrekende wand.

De bibliotheek die een wezenlijk onderdeel is van het nieuwe VTC, zal een ontmoetingsplaats worden ten midden van het centrum; de doordachte plaatsing van de volumes en de keuze voor skeletbouw maakt de binneninrichting flexibel en dus aanpasbaar in de toekomst.

Nieuwe VTC herdefinieert de bestaande tuin Hellemans

Klassieke ommuurde tuin vs. werkend landschap: Gelaagde open en groene ruimtes

Werkend landschap op schaal van een site

Het Vrijetijdscentrum vormt een gebouw onlosmakelijk verbonden met de tuin. Het ensemble vormt een opeenvolging van interessante groene ruimtes. De patiotuin wordt gecreëerd rond de bestaande linde, op niveau 1 wordt de vaste planten tuin aangelegde met doordacht gekozen gewassen. Het dak dient naast wateropvang ook voor het zuiveren van water. Water dat weer kan gebruikt worden in het gebouw. Op het hoogste dak zorgt het groene dak voor verdamping van water, vertraging maar ook voor isolatie en verkoeling van de zonnepanelen. Een werkend landschap op schaal van een site ontstaat.

Dialoog

Het vrijetijdscentrum en het waardevolle Huis Hellemans worden opgevat als twee sterke entiteiten die met elkaar in dialoog treden. De twee gebouwen omsluiten samen de beeldentuin die als het ware een culturele lus vormen. Het nieuwe VTC krijgt zo een interessante relatie tot de bestaande besloten tuin én zicht op het Huis Hellemans. Anderzijds maskeert het nieuwe volume ook het zicht vanuit Huis Hellemans op de sporthal.

Multifunctioneel plein als active ruimte tussen VTC en de sporthal

Het ontwerp is kernversterkend voor Edegem, het glazen paviljoen en het voorliggende plein zorgen voor een open, ruime inkom langs de zijde van de Strijdersstraat. Het ontwerp voorziet ook extra woningen op de site, waardoor het project voor de gemeente economisch haalbaar wordt.

De woningen, gesitueerd pal in het centrum, op wandelafstand van alle dienstverlening én met zicht op het groen van Huis Hellemans en Park-Centrum zullen goed in de markt liggen, en zorgen voor de sociale controle op de nieuwe site. Een levendige plek wordt gecreëerd, een blinde vlek in het dorpsweefsel wordt een actief scharnierpunt tussen cultuur en parkruimtes.

Locatie
Edegem
Status
VO
Opdrachtgever
Gemeente Edegem
Samen met
Marc Koehler Architects
Pieter Theuws MSc
Sander van den Bosch ing.
Steven Delva MLA