Campina - Eindhoven

Van een verouderd, stenig bedrijventerrein verandert de voormalige Campinafabriek in Eindhoven in een levendige wijk met veel aandacht voor duurzaamheid en circulariteit. DELVA en Studioninedots werken in opdracht van BPD ontwikkelingen aan de gedurfde transformatie van het Campina-terrein. Het terrein transformeert zich naar een hoogwaardig verblijfsgebied voor wonen en werken. Een plek die uitgaat van de kracht van de bestaande gebouwen en deze combineren met een nieuwe stedelijkheid die zich volledig richt op de mens. Een plek zonder straten en stoepen, maar met shared common spaces, die aanleiding geven voor ontmoeting.

Het plan gaat daarbij verder dan de locatie alleen. Een nieuw stuk stad begint bij het Campina-terrein. Van hieruit verandert de kanaalzone in een gebied met meer diversiteit. Een enorm gebied met een nieuw woonmilieu en innovatieve bedrijven die tegemoetkomen aan de ambities en behoeften van Brainport Eindhoven.

Het team presenteert complementaire sferen: de boulevard als ruggengraat, het kanaal als verblijfsgebied en de dwaalwereld van binnenhoven en groene pleinen daartussenin. Industrie transformeert naar een gebied met een hoge verblijfskwaliteit. De inrichting van de openbare ruimte dient als voorbeeld voor de toekomstige inrichting en vergroening van de gehele kanaalzone.

 

De dwaalroutes worden gevormd door groene binnenhoven en pleinen.

 

Voormalige Campina-fabriek: een nieuw stuk stad


Op de plaats van de voormalige Campina-fabriek aan het Eindhovens Kanaal begint een nieuw stuk stad. De wederzijdse versterking van de bestaande Campina-gebouwen en een nieuw programma staat centraal in het concept dat BPD met Studioninedots en DELVA Landscape Architects voor de plek heeft neergezet.

Werkelijke interactie tussen bewoners en ondernemers, bedrijvigheid en recreatie leidt tot een verrassende gebouwtypologie. De ruimtelijke identiteit van het nieuwe stuk stad wordt ontleend aan de openbare ruimte.

Openbare ruimte centraal

Om een energieke dynamiek in Campina tot stand te brengen, wordt de openbare ruimte centraal gesteld. Hier woon je, werk je, ontmoet je; kortom hier komt het gebied tot leven. De openbare ruimte wordt gevoed door het samenspel van woon- en werkvoorzieningen die een directe relatie hiermee aangaan. Het gebied krijgt ‘ogen op straat’ vanuit de woningen, interactie tussen binnen en buiten door ateliers en werkplaatsen en de hele dag activiteit.

 

“In Campina 
gaat het om wij. 
Om samen.”

 

Geen straten, geen stoepen

De gebouwde omgeving op het voormalige Campina-terrein vormt zich naar de mens (niet naar de auto). Een plek zonder straten en stoepen, maar met ‘shared common spaces’. Gezamenlijke vrije ruimte met hoge verblijfskwaliteit, die aanleiding geeft tot ontmoeting.

 

Groen en water

De blauwgroene zone vormt een belangrijke structuur die de binnenstad verbindt met het omliggende landschap. Verbindingen tussen oost-west en noord-zuid zorgen ervoor dat het wonen en werken aan het water voelbaar wordt. Het Eindhovens kanaal met terrassen en vlonders vormt een wezenlijk onderdeel van de wijk.

In de groene hoven wordt in collectieve tuinen, op daken en het maaiveld ruimte gemaakt voor het vasthouden en afvoeren van regenwater. Campina wordt een nieuw stuk stad dat niet vecht tegen het water, maar er een spel mee durft aan te gaan.

Plattegrond Campina

 

“Urban farming is hier geen proeftuintje meer, maar serious business.”

 

Adaptief en circulair

Het te ontwikkelen gebied krijgt zoveel adaptief vermogen, dat het zich duurzaam aan nieuwe wensen, eisen en verwachtingen kan aanpassen. De nieuwe wijk benut de kansen van een duurzame, circulaire economie.

 

De ruimtelijke identiteit van het gebied wordt ontleend aan de wisselwerking tussen bijzondere woon- en leefmilieus.

 
 

Het groene plein creëert ruimte voor ontmoeten en werken.

 

Campina-terrein van 1961 tot 2017


Het Campina-complex aan de Dirk Bootslaan is in 1961 in gebruik genomen. Nadat FrieslandCampina de productieactiviteiten in september 2015 heeft beëindigd, is de fabriek ontmanteld, waarbij alle machines en installaties zijn verwijderd. Na de totstandkoming van het ‘Ontwikkelkader Kanaalzone – Campina-terrein Eindhovenʼ, is het Campina-terrein door FrieslandCampina in maart 2017 te koop aangeboden. 

Nadat Koninklijke Friesland Campina N.V. en BPD Ontwikkeling overeenstemming hebben bereikt over de verkoop van het voormalige Campina-terrein in Eindhoven, is in 2017 de eerste stap gezet voor de ontwikkeling van een nieuw stuk stad waarbij de kanaalzone verandert in een gebied met een nieuw milieu en innovatieve bedrijven.

In een circulaire economie wordt schaarste efficiënt gemanaged om binnen de veilige, operationele ruimte van de zogenaamde ‘planetary boundaries’ te blijven. Een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven is hier onlosmakelijk mee verbonden. Dit staat in sterk contrast met de huidige, lineaire economie, van ‘take, make, waste’. Het streven om de principes van een circulaire economie toe te passen op de stad brengt direct een uitdaging met zich mee. Voor het Campinaterrein moeten we abstracte en strategische doelen vertalen in concrete maatregelen, rekening houdend met schaal, tijd en ruimte. Op basis van die principes worden onderstaande zes thema’s behandeld. Een veelheid aan bevindingen en adviezen vraagt om het aanbrengen van prioriteiten. Met elkaar wordt ieder onderdeel gewogen op impact en investering. Vervolgens worden keuzes en ambities visueel gemaakt in een diagram. 

Locatie
Eindhoven
Status
Masterplan
Opdrachtgever
BPD
Samen met
Studioninedots
Steven Delva MLA
Sander van den Bosch ing.
Roy Straathof MSc
Linda Tonin MArch